Dawne Pieśni – Młode Głosy

Wesoło, gwarnie i kolorowo było w ostatnią niedzielę lipca 2016 w Waniewie nad Narwią, gdzie obchodzono 10 lat Festiwalu „Dawne Pieśni – Młode Głosy”. Inicjator Festiwalu – śpiewak ludowy, prezes Towarzystwa Muzycznego „Słopiewnie” Zbigniew Nasiadko* oraz główny organizator – wójt gminy Sokoły Józef Zajkowski mieli się z czego cieszyć… i co wspominać. Utalentowani młodzi podlascy artyści zaprezentowali w niedzielę swoje umiejętności wokalne, wprawiając w zachwyt publiczność.

Jak co roku w dniu święta parafialnego – odpustu na świętą Annę – odbył się Festiwal, którego celem jest rozbudzenie twórczych zainteresowań młodego pokolenia regionalną tradycją muzyczną Podlasia, Suwalszczyzny i Ziemi Łomżyńskiej.

Jak pamiętamy św. Jan powiedział, że: „na początku było słowo”. A ja mówię, że na początku był dźwięk! Przecież rodzimy się z krzykiem, potem płaczemy, i śpiewamy nie znając jeszcze słów. Przez śpiew wyrażamy swoje emocje. I tak jest od kołyski aż po grób

– powiedział Zbigniew Nasiadko.


A jak to się wszystko zaczęło?

Towarzystwo Muzyczne „Słopiewnie” powstało w roku 2005…

(…) A jednak zatrata tej pieśni i muzyki byłaby przecież prostą dla nas hańbą;

(…) ludzie stojący na szczycie cywilizacji duchowej, tacy jak Mickiewicz, Chopin, Moniuszko, orzeźwiali się tą swojszczyzną, czerpali natchnienie w pieśni i muzyce ludowej (…)

Te poruszające i prawdziwe słowa Zygmunt Gloger napisał we wstępie do książki „Czy lud polski jeszcze śpiewa”, wydanej w Warszawie w roku 1905, która była pełnym pasji wołaniem, aby… podjęta była praca zbiorowa inteligencji polskiej w celu ochrony i zachowania w ludzie naszym jego starożytnej, rodzimej i rdzennie słowiańsko-narodowej pieśni i muzyki… Prawdziwe i święte słowa Zygmunta Glogera napisane przed stu laty stały się drogowskazem do działania, które podjęli w Białymstoku w roku 2005 założyciele i twórcy Towarzystwa Muzycznego „Słopiewnie”.

„Słopiewnie” – to znaczy…

Autorem nazwy własnej Towarzystwa jest Julian Tuwim, który napisał cykl wierszy pod tym właśnie tytułem i zadedykował Karolowi Szymanowskiemu. Tym samym pięknym słowem nazwał Karol Szymanowski swoje opracowanie „6 pieśni na chór a’capella”, których praźródłem była publikacja „Puszcza Kurpiowska w pieśni” ks. Władysława Skierkowskiego wydane przez Towarzystwo Naukowe Płockie w latach 1928-34. W pięć lat później Szymanowski publikuje – „12 pieśni kurpiowskich na głos i fortepian”, a we wstępie wyraził wdzięczność autorowi „Puszczy Kurpiowskiej w pieśni” za udostępnienie nam – muzykom polskim – tego, tak mało dotychczas znanego, a tak niezmiernie bogatego źródła najpiękniejszej być może polskiej ludowej pieśni.

Towarzystwo Muzyczne „Słopiewnie” powstało w marcu 2005 roku. Członkami założycielami Towarzystwa byli między innymi: Henryk Górecki – emerytowany pracownik Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, zasłużony działacz kultury, Sławomir Halicki – Burmistrz Miasta Suraż, Jerzy Muszyński – dziennikarz, animator kultury, Krzysztof Rau – reżyser, nauczyciel akademicki, Edward Redliński – pisarz, Anna Szczepańska – Sekretarz Powiatu Białostockiego. Członkami założycielami są również św. pamięci artysta fotografik Wiktor Wołkow i pisarz Sokrat Janowicz. Prezesem Towarzystwa Muzycznego „Słopiewnie” został Zbigniew Nasiadko – publicysta, laureat XXXII Ogólnopolskiego Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu nad Wisłą w roku 1998 oraz konkursu Muzyki Folkowej „Nowa Tradycja”, zorganizowanego przez Polskie Radio-Radiowe Centrum Kultury Ludowej w 1999 roku.

Prezes Zbigniew Nasiadko urodzony w Nowogrodzie nad Narwią w roku 1937 od czasu gdy został laureatem Ogólnopolskiego Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu wszystkie swoje siły poświęca upowszechnianiu wśród młodego pokolenia i społeczeństwa województwa podlaskiego tradycyjnej muzyki ludowej naszego regionu. Sam również uczestniczy jako śpiewak w festiwalach muzyki ludowej w rodzinnym Nowogrodzie, w festiwalu piosenki białoruskiej w Białymstoku oraz piosenki ukraińskiej w Bielsku Podlaskim a także poezji śpiewanej w Kuźnicy Białostockiej i Hajnówce.

Od folkloru do folku

Towarzystwo realizuje podstawowe cele statutowe organizując corocznie Festiwal „Dawne Pieśni – Młode Głosy” z udziałem dziecięcych i młodzieżowych zespołów muzyki ludowej.

Statut Towarzystwa określa podstawowe cele działalności stowarzyszenia: ochrona i promocja tradycyjnej muzyki ludowej i jej współczesnych przetworzeń w środowiskach lokalnych północno-wschodniej Polski, przede wszystkim poprzez aktywizowanie i rozbudzanie twórczych zainteresowań młodego pokolenia regionalną tradycją muzyczną, wspomaganie i wspieranie organizacji dziecięcych i młodzieżowych zespołów śpiewaczych, wokalno-instrumentalnych, kapel ludowych i formacji folkowych.

„Dawne Pieśni – Młode Głosy” w Waniewie nad Narwią

Rok 2007 był przełomowym w działalności Towarzystwa. Dzięki wspólnym wysiłkom członków i zaangażowaniu Samorządu Gminy Sokoły oraz kierownictwa Wojewódzkiego Ośrodka Animacji Kultury w Białymstoku, I Festiwal „Dawne Pieśni – Młode Głosy” odbył się w dniu 29 lipca 2007 r. w Waniewie, miejscowości położonej na terenie Narwiańskiego Parku Narodowego. Termin realizacji projektu nawiązuje do tradycyjnego, parafialnego święta w Waniewie – odpustu na św. Annę.

W tym pamiętnym dniu Wójt Józef Zajkowski ogłosił otwarcie I Festiwalu „Dawne Pieśni – Młode Głosy” w Waniewie nad Narwią, w historycznej miejscowości, gdzie kiedyś była przeprawa na szlaku handlowym z Królestwa Polskiego, z Mazowsza na Podlasie i dalej do Wielkiego Księstwa Litewskiego. I od tego czasu na św. Annę do Waniewa przyjeżdżają młodzi ludzie muzycy, śpiewacy, instrumentaliści z Podlasia, Mazowsza, Kurpi i Suwalszczyzny i prezentują wspaniałe pieśni naszych przodków.

… Śpiewający po polsku, w języku ukraińskim, białoruskim i litewskim. „Po swojemu” – tak dawniej śpiewano – albo bardziej współcześnie. Wszyscy – z głębi serca… tak red. Aneta Dzienis rozpoczęła swój reportaż „Inne światy w Waniewie, czyli wnuczek śpiewa z dziadkiem” z II Festiwalu „Dawne Pieśni – Młode Głosy” – Waniewo 2008, opublikowanego w Gazecie Wyborczej.

A wszystko zaczęło się w Kazimierzu nad Wisłą, gdzie co roku w końcu czerwca odbywa się Ogólnopolski Festiwal Śpiewaków i Kapel Ludowych. Otóż od kilkunastu lat, obok konkursu głównego, na którym prezentują się dorośli artyści, organizowany jest konkurs „Duży – Mały”. Jest to prezentacja przez dzieci i młodzież tradycji instrumentalnych i wokalnych przejętych od swoich mistrzów – nauczycieli, rodziców i dziadków. Jak stwierdza się w regulaminie Festiwalu w Kazimierzu celem konkursu jest zachęcenie dzieci i młodzieży do kontynuacji muzykowania i śpiewania zgodnego z tradycją regionu.

Idea rodem z Kazimierza nad Wisłą sprawdza się i owocuje wspaniale w Waniewie nad Narwią. Czytamy dalej w reportażu w Gazecie Wyborczej: Młodzi ludzie uczą się tego, co dawne, nawet jeśli czasem nie rozumieją poszczególnych słów, wyrazów, kontekstów i starsi muszą im tłumaczyć. Tak jak Anita Czuper, 16-latka, która na festiwal przyjechała z zespołem Zorniczeńka z Wysokiego w gminie Raczki. Szefową jest jej babcia, 72-letnia Stanisława, w zespole jest też jej dziadek, 76-letni Józef. Śpiewamy to, co śpiewały jeszcze nasze mamy i babcie. Pieśni weselne, żniwne, sprośne. Ja to w głowie mam zapisane. Czasem mi się coś przypomni, to zapisuję wtedy w śpiewniku – opowiada uśmiechnięta starsza pani. – Kiedyś to się zawsze śpiewało: przy robocie, wyganianiu krów. Teraz mamy próby dwa razy w tygodniu. A te młode? Jak mają nie śpiewać, skoro nasiąkły tym od maleńkości? Dla nich to już chleb powszedni. I dobrze. Bo kto po nas będzie śpiewał? Kto zapamięta to wszystko, przekaże dalej? Tylko w młodych nadzieja…

„Dawne Pieśni – Młode Głosy” –śpiewają w Waniewie już 10 lat

Od pamiętnego historycznego już wydarzenia jakim był I Festiwal Muzyki Ludowej „Dawne Pieśni -Młode Głosy” minęło już 10 lat. Od tego czasu na scenie w Waniewie wystąpiło kilkaset młodych artystów z ośrodków kultury z historycznego Podlasia Ziemi Łomżyńskiej i Suwalszczyzny.

Wielu z nich po warsztatach muzycznych w Waniewie sięgnęło po najwyższe laury w Polsce i za granicą. Dotyczy to zespołów, które prowadzi w Bielsku Podlaskim Elżbieta Tomczuk, w gminie Rutka Tartak Beata Szyszko-Anzulewicz oraz Irena Wiszenko z Czeremchy.

Z radością należy podkreślić fakt powstania zespołu muzyki ludowej w Sokołach, który co roku prezentuje wysoki poziom artystyczny.

Jest to spełnienie testamentu wybitnego naukowca-etnografa i badacza kultury Podlasia Stanisława Dworakowskiego. Nasz sławny rodak urodził się w roku 1907 we wsi Dworaki-Pikaty w gminie Sokoły. Od końca drugiej wojny światowej mieszkał w Sokołach. Utrzymywał się zaś z hodowli pszczół. Kontynuował pracę badawczą w zakresie kultury ludowej rodzinnych stron. Wynik tych badań stanowi książka „Kultura społeczna ludu wiejskiego na Mazowszu nad Narwią” wydana przez Białostockie Towarzystwo Naukowe w 1964 r. Zmarł 17 listopada 1976 r. Jego grób znajduje się na Powązkach w Warszawie.


(wykorzystano materiały Towarzystwa Muzycznego Słopiewnie – oprac. Anna Zerbst)

* Zbigniew Nasiadko
Publicysta, poeta, a przede wszystkim pieśniarz, łączący często tradycję ze współczesnością. Laureat m.in. XXXII Ogólnopolskiego Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu nad Wisłą w roku 1998, Konkursu Muzyki Folkowej Polskiego Radia „Nowa Tradycja”w 1999 r. (wyróżnienie honorowe – formacja „Zbigniew Nasiadko i Oni”) czy XIII Ogólnopolskiego Festiwalu „Piosenka Białoruska” w Białymstoku w 2005 r.

Od 2005 r. jest prezesem Towarzystwa Muzycznego „Słopiewnie” (www.slopiewnie.pl), które od 2007 r. organizuje w podlaskim Waniewie Festiwal Muzyki Ludowej „Dawne Pieśni – Młode głosy”.

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *